Чет эллик мутахассислар учун Ўзбекистонда ишлашга рухсатнома

Чет эллик мутахассис фақат компания билан имзоланган меҳнат шартномаси асосида Ўзбекистонда иш бошламаслиги керак.

Вақтинча бўлиб турган чет эллик ходимларнинг аксарияти учун қўлланиладиган миграция режимини олдиндан аниқлаш ва қонунчиликда назарда тутилган Ўзбекистон Республикаси ҳудудида меҳнат фаолиятини амалга ошириш ҳуқуқини тасдиқловчи ҳужжатни олиш зарур.

Чет эллик раҳбар ёки мутахассисни жалб қилишда компания бир нечта жараённи ўзаро мувофиқлаштириши лозим: ишлаш учун асос, меҳнат шартномаси, виза ва чет эл фуқаросининг мамлакатда қонуний бўлиши.

«Ишлашга рухсатнома» нима ҳисобланади

Ишбилармонлик амалиётида «ишлашга рухсатнома» ибораси кўп қўлланилади, бироқ расмий давлат хизмати Ўзбекистон Республикаси ҳудудида меҳнат фаолиятини амалга ошириш ҳуқуқини тасдиқлаш деб аталади.

Уни олиш тартибини тартибга солувчи асосий норматив ҳужжат — Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 22 февралдаги 86-сон қарори.

2026 йилда миграция маъмуриятчилиги тизими ҳам ўзгарди. Президентнинг 2026 йил 19 январдаги ПҚ-14-сон қарори билан чет эл фуқароларига меҳнат фаолиятини амалга ошириш ҳуқуқини тасдиқловчи ҳужжатларни расмийлаштириш ваколати Ички ишлар вазирлиги ҳузуридаги Миграция ва персоналлаштириш департаменти ҳамда унинг ҳудудий бошқармаларига ҳам берилди.

Қандай ҳужжатлар керак

Ягона давлат хизматлари портали маълумотига кўра, тасдиқловчи ҳужжатни расмийлаштириш учун қуйидагилар сўралади:

• чет эл фуқароси паспортининг электрон нусхаси;
• иш берувчи билан тузиладиган, жалб қилиш шартлари ва иш ҳақи миқдорини ўз ичига олган меҳнат шартномаси лойиҳаси;
• 3 × 4 см электрон фотосурат;
• чет эллик мутахассиснинг малакасини тасдиқловчи ҳужжатлар;
• виза режими амал қиладиган давлатлар фуқаролари учун тегишли кириш визаси нусхаси.

Шундай қилиб, чет эл фуқаросини расмийлаштириш масаласини у амалда иш бошлашидан олдин ҳал қилиш мақсадга мувофиқ.

Расмийлаштириш қанча вақт олади

Ягона давлат хизматлари портали хизмат кўрсатиш муддатини 15 иш кунигача деб кўрсатади.

Ариза электрон шаклда топширилади, шундан сўнг ваколатли орган чет эл фуқаросини жалб қилиш имкониятини, жумладан тегишли вакансиялар учун маҳаллий ишчи кучи мавжудлигини ҳисобга олган ҳолда баҳолайди.

Шунинг учун чет эллик мутахассисни у келганидан бир неча кун ўтиб тўлиқ иш бошлайди, деган ҳисоб-китоб билан таклиф қилиш хавфли.

Малакали мутахассислар учун махсус қоидалар мавжуд

Қонунчилик малакали ва юқори малакали чет эллик мутахассисларни жалб қилишни алоҳида тартибга солади.

Махсус режим доирасида юқори малакали мутахассис деб таълим ва иш тажрибасига қўйилган талабларга жавоб берадиган ҳамда йилига камида 60 000 АҚШ доллари эквивалентида ҳақ оладиган чет эл фуқароси эътироф этилади.

Малакали мутахассис учун қонунчилик олий маълумот, тегишли соҳада камида беш йиллик иш тажрибаси ва йилига камида 30 000 АҚШ доллари эквивалентида ҳақ олишни назарда тутади.

Бундай мутахассислар учун соддалаштирилган режим амал қилади: иш берувчига чет эл ишчи кучини жалб қилиш учун алоҳида рухсатнома талаб этилмайди, аммо муайян чет эл фуқаросининг меҳнат фаолиятини амалга ошириш ҳуқуқини тасдиқлаш тартиб-таомили сақланиб қолади.

Малакали ва юқори малакали мутахассислар учун тасдиқловчи ҳужжат ариза берувчининг хоҳишига кўра уч йилгача муддатга берилиши, кейин эса ҳар сафар кўпи билан яна уч йилга узайтирилиши мумкин.

Иш берувчи алмашганда нима бўлади

Малакали ва юқори малакали мутахассислар учун муҳим кафолат назарда тутилган.

Иш берувчи билан шартнома муддатидан олдин бекор қилинганидан кейин улар 30 иш куни давомида янги иш берувчи излаш ҳуқуқига эга. Ушбу давр мобайнида аввал расмийлаштирилган тасдиқловчи ҳужжатлар, визалар ва, агар қўлланилса, яшаш гувоҳномаларининг амал қилиши сақланади.

Оддий чет эллик ходим учун аввал берилган тасдиқловчи ҳужжат исталган бошқа компанияга эркин ўтиш имконини беради, деб автоматик равишда ҳисоблаб бўлмайди.

Ишлаш ҳуқуқини тасдиқлаш ва виза — турли масалалар

Меҳнат фаолиятини амалга ошириш ҳуқуқини олишни Ўзбекистонга кириш ва бу ерда бўлиш ҳуқуқи билан аралаштирмаслик керак.

Виза режими амал қиладиган давлатлардан келган чет эл фуқаролари учун тегишли виза тоифасини ҳам бир вақтда таҳлил қилиш зарур.

Шунинг учун чет эллик раҳбарни релокация қилишда миграция йўл харитасини бир вақтда тузиш маъқул:

кириш → бўлиш жойи бўйича рўйхатдан ўтиш → ишлаш ҳуқуқи → меҳнат шартномаси → зарур ҳужжатларни кейинчалик узайтириш.

Барча чет эл фуқароларига бир хил тартиб-таомил талаб этилмайди

Умумий тартибда истиснолар мавжуд.

Масалан, муайян инвесторлар учун махсус режим назарда тутилган. Қонунчиликда белгиланган чегарадан — хўжалик жамиятларининг акциялари ёки улушларини сотиб олиш ёхуд чет эл корхонасини ташкил этиш орқали 8 500 базавий ҳисоблаш миқдоридан кам бўлмаган миқдорда — Ўзбекистонга инвестиция киритган чет эл фуқароси тегишли ташкилотда исталган лавозимда рухсат бериш тартиб-таомилларидан ўтмасдан ишлаш ҳуқуқига эга.

Айрим истиснолар ва махсус режимлар чет эл фуқаросининг мақоми, ташкилот тури ёки халқаро шартномадан ҳам келиб чиқиши мумкин.

Компания чет эллик ходимни таклиф қилишдан олдин нималарни текшириши керак

Ҳужжатларнинг якуний тўпламини имзолашдан олдин чет эл фуқаросининг фуқаролиги ва виза режими, режалаштирилаётган лавозими, ҳақ миқдори, малака талабларига мувофиқлиги, ишлашнинг режалаштирилган муддати ва меҳнат фаолиятини амалга ошириш ҳуқуқини тасдиқлаш заруратини аниқлаш лозим.

Агар мутахассис малакали ёки юқори малакали тоифага кирса, махсус режимни қўллаш имкониятини алоҳида текшириш керак.

Миграция ҳужжатларини меҳнат шартномасининг ўзи билан мувофиқлаштириш айниқса муҳим: лавозим, иш берувчи ва иш муддати чет эллик мутахассиснинг ишлаш ҳуқуқи расмийлаштирилаётган маълумотларга зид бўлмаслиги керак.

LOYAL компанияларга Ўзбекистонда чет эллик раҳбарлар ва мутахассисларни жалб қилишда хизмат кўрсатади: қўлланиладиган миграция режимини аниқлаш ва ҳужжатларни тайёрлашдан тортиб меҳнат фаолиятини амалга ошириш ҳуқуқини расмийлаштириш ҳамда боғлиқ корпоратив ва меҳнат масалаларигача.

Манбалар

Ўзбекистон Республикаси Ҳукумат портали — чет эл фуқароларининг меҳнат фаолиятини амалга ошириш ҳуқуқини тасдиқлашни олиш.

Ягона интерактив давлат хизматлари портали — тасдиқловчи ҳужжатни расмийлаштириш тартиби, ҳужжатлар ва муддат.

Президентнинг ПҚ-4008-сон қарори — малакали ва юқори малакали чет эллик мутахассислар учун қоидалар, 2026 йилдаги амалдаги таҳрир.

Президентнинг 2026 йил 19 январдаги ПҚ-14-сон қарори — миграция ва меҳнат фаолияти ҳуқуқини расмийлаштириш соҳасидаги ваколатларга киритилган ўзгаришлар.