Paralel ithalat ve başkasına ait markanın tescili: Özbekistan’daki Golden Maple uyuşmazlığı
LOYAL Legal Advisory, 1-10-2026/222 sayılı haksız rekabet dosyasında müvekkili Ozod2020 MChJ (limited şirket) lehine rekabet otoritesinden karar alınmasını sağladı.
Uyuşmazlığın arka planı
Ozod2020, Aralık 2020’den bu yana Kanada’da üretilen orijinal Golden Maple sosislerini Özbekistan’a ithal ediyor. Başka bir yerel şirket olan Falcon Capital MChJ, 2023 yılında Golden Maple ibaresini kendi adına marka olarak tescil ettirdi (MGU 50436 sayılı tescil belgesi, Nice Sınıflandırması’nın 29. sınıfı). Falcon Capital, söz konusu sosislerin üreticisi değil.
Falcon Capital daha sonra markayı gümrük siciline kaydettirdi ve gümrük idaresi Ozod2020’nin sevkiyatlarının serbest bırakılmasını durdurdu. Yıllardır orijinal ürünleri hukuka uygun biçimde ithal eden şirket, fiilen pazardan dışlanmış oldu.
Bu dosya klasik paralel ithalat uyuşmazlıklarından nasıl ayrılıyor
Klasik bir paralel ithalat uyuşmazlığında itiraz, yabancı hak sahibinden veya onun resmî distribütöründen gelir. Tartışma bu durumda marka hakkının tükenip tükenmediği üzerinde yoğunlaşır.
Bu dosyada ise yabancı üretici herhangi bir itirazda bulunmamıştı. Yerel bir şirket, başkasına ait markayı kendi adına tescil ettirmiş ve ardından tescil belgesini aynı orijinal ürünü ithal eden rakibine karşı kullanmıştı. Yalnızca şeklen mevcut marka hakkı açısından bakıldığında Falcon Capital’in konumu güçlü görünüyordu. Ancak davranışın rekabet hukuku açısından da değerlendirilmesi gerekiyordu.
Komitenin kararı
Rekabetin Geliştirilmesi ve Tüketici Haklarının Korunması Komitesinin Taşkent Şehri Bölge Müdürlüğü, 30 Eylül 2026 tarihinde Falcon Capital’in Rekabet Kanunu’nun 21. maddesinin birinci fıkrasının birinci ve yedinci paragraflarını ihlal ettiğine karar verdi. Bu hükümler, haksız rekabeti ve bir rakibin pazara girişini engelleyen veya onu pazardan dışlayan davranışları yasaklıyor.
Komite, Falcon Capital’in kendi Golden Maple ürünlerini ürettiğini ve iç pazarda sattığını belgelendirememesini dikkate aldı. Şirkete ihlali sona erdirmesi yönünde talimat verildi. Ayrıca ihlal döneminde Golden Maple ürünlerinin satışından elde edilen cironun %2’si oranında para cezası uygulanması tavsiye edildi.
Uygulama açısından sonuç
Marka tescili, hak sahibine rakiplerini engelleme konusunda sınırsız bir yetki vermez. Başkasına ait bir markanın tescil edilmesi ve tescil belgesinin orijinal ürünlerin pazara girişini önlemek için kullanılması, rekabet otoritesi tarafından haksız rekabet olarak nitelendirilebilir. Bu nedenle ithalatçılar açısından rekabet hukuku yollarına başvurmak, marka tesciline itirazın yanında önemli bir koruma aracı oluşturur.
LOYAL Legal Advisory — Şirketler Hukuku | Vergi | Fikrî Mülkiyet
info@uzloyal.uz | www.uzloyal.uz
